JeoNET
Önemli Yerbilimciler
- G. B. Airy
- Norman L. Bowen (1887-1956)
- S. Warren Carey
- James D. Dana (1813-1895)
- Maurice Ewing (1906-1974)
- Jean Etienne Guettard
- James Hutton (1726-1797)
- Sir Harold Jeffreys
- Charles Lyell (1797-1875)
- Mohorovicic
- J. H. Pratt
- Charles F. Richter (1900-?)
- Nicolaus Steno
- Edward Suess
- Alfred Wegener (1880-1930)
- İhsan Ketin (1914-1995)
- Sırrı Erinç (1918-2002)
- Aykut Barka (1952-2002)
G. B. Airy
- Haritacı
- Airy kendi adıyla anılan isoztazi teorisini oluşturmuştur (bknz.Pratt)
- 1885 yılında farklı yerkabuğu kalınlıklarının coğrafi yükseltilere
sebep oldugu fikrini ileri sürmüştür. Teoriye göre, yerkabuğunun yoğunluğu
heryerde aynıdır; bu yüzden tıpkı suda yüzen tahta veya buz gibi dağlar,
alçak ovalardan daha derinde dengelenmektedir.
- Deneysel Petroloji
- 20. Yüzyılın en önemli petroloğu
- Kitabı, The Evolution of the Igneous Rocks, 1928.
S. Warren Carey
- Plaka tektoniğinin kabul görmesinden sonra, yeryüzü Genişleme teorisiyle ilgili kalan son önemli destekçi. Bu kavram (expanding Earth) Plaka tektoniğine paralel olarak gelişmiş, ancak daha sonra gözden düşmüştür.
James D. Dana
- Mineraloji
- Kitabi, Manual of Mineralogy, 1848.
W. Maurice Ewing
- Deniz Jeofizikçisi
Jean Etienne Guettard
- İlk jeolojik haritayı çizen Fransız jeolog
James Hutton
- İskoç Jeolog
- Kitabi, The Theory of the Earth, 1785
- uniformitarianism prensibi üzerinde durmustur.
Sir Harold Jeffreys
- İngiliz sismolog
- Kitabi, The Earth
Charles Lyell
- İskoç Jeolog
- Kitabı, Principles of Geology ,1830, jeolojiye ait klasik metinlerden
Mohorovicic
- Yugoslav sismolog
- 1909 yıılında Mohorovicic süreksizliğini buldu. Moho, 6-7 km/s P dalgası hızına sahip yogunluktaki kabugu, 8 km/s ve üzeri P-dalgası hızına sahip yogunluktaki mantodan ayırmaktadır.
J. H. Pratt
- Haritacı
- Pratt kendi adıyla anılan isoztazi teorisini olusturmustur (bknz. Airy)
- 1854 yilinda coğrafi yüksekliklerin, dağlarin düsük yogunluga sahip bölgeler olduğu fikrini öne sürmüstür. Airy'nin aksine yerkabuğunun aynı derinlikte dengelendiğini savunmuştur.
Charles F. Richter
- Sismolog
- Richter ölçeğinin, Beno Gutenberg ile 1935 senesinde icad etmiştir.
Nicolaus Steno
- Danimarkali bilimadamı
- 1669 yılında, karasal alanlarda denizel tortullar ve bu denizel tortullar içindede, oluştukları zamanı simgeleyen deniz canlıları kalıntılarını fark eder ve dünyamızı oluşturan kayaçlanın bir anda değil de, zaman içinde denizlerde üst üste yığışarak oluşmuş olmaları gerekliliğine işaret eder. Tabakaların üst üst bulunuslarindan hareketlede, altta bulunan tabakanın daha yaşlı, onun üzerindede bulunanın, daha genç olması gerekliliği ilkesini (superposition) ortaya atarak, yeryuvarı tabakalarının göreli, olarak yaşlandırılabilmesi prensibinin temelini atar.
Edward Suess
- Alman Jeolog
Alfred Wegener
- Meteorolog
- Kıtaların sürüklenmesine ait ilk gerçekçi kuramı 1915 yılında Alman meteoroloji uzman Alfred Wegener tarafından biyolojik ve jeolojik kanıtlara dayandırarak ortaya konuldu, plaka tektonığı kuramının oluşumunda etkili oldu.(bknz. J. Tuzo Wilson)
İhsan Ketin
- Türkiye'de "Jeoloji'nin babası" diye anılan Jeoloji profesörü İhsan Ketin yurtdışında da 1948 yılında Kuzey Anadolu Fay Hattının gerçek yapısını ortaya koymasıyla tanınmaktadır.
- Bonn Üniversitesi'nde Ünlü jeolog Hans Cloos'un yanında çalışmalarına devam eden Ketin, 1938 yılında doktora tezini tamamladı ve Türkiye'ye döndü. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Jeoloji Enstitüsü'nde yardımcı doçent doktor olarak göreve başlayan Ketin, o sırada 24 yaşındaydı ve ülkenin doktora yapmış ilk jeoloğuydu.
- Ülkeye dönüşünün ertesi senesi yaşanan Erzincan deprem felaketi ve 33.000 kişinin ölümü sonucu depremlerle ilgili çalışamalara başlayan Ketin, yurdun çeşitli bölgelerinde irili ufaklı sayısız depremi araştırdı.
- Kaynaklar:
İhsan Ketin-TÜBİTAK-Bilim ve Teknik Dergisi
İhsan Ketin-Vikipedi
Türkiye'yi 50 yıl önce uyarmıştı
Kuzey Anadolu Fayı'nın Keşfi-Bilim ve Teknik Dergisi
Sırrı Erinç
- Coğrafyacı
- İstanbul Üniversitesi'nin hem Edebiyat Fakültesi'ndeki Coğrafya Enstitüsü'nün hem de Fen Fakültesi'ndeki Jeoloji Enstitüsü'nün tüm derslerini alarak mezun oldu ve derhal Coğrafya Enstitüsü'nde asistanlığa atandı.
- İstanbul Üniversitesi'nin hem Edebiyat Fakültesi'ndeki Coğrafya Enstitüsü'nün hem de Fen Fakültesi'ndeki Jeoloji Enstitüsü'nün tüm derslerini alarak mezun oldu ve derhal Coğrafya Enstitüsü'nde asistanlığa atandı.
- Erinç'in Ord. Prof. İbrahim Hakkı Akyol yönetiminde 1944 yılında tamamladığı doktorası, Kaçkar Silsilesi'nin buzul morfolojisi ile ilgiliydi.
- 1950-1955 yılları arasında Erinç, çalışmalarını, Türkiye ve çevresinin Dördüncü Zaman tarihçesi ve iklimi çevresinde yoğunlaştırdı.
- 1955-1960 yılları arasında Erinç Türkiye'nin genç ve faal tektoniğine el atmış, Batı Anadolu grabenlerinin gelişim tarihini belgelemiş, yakın arkadaşı İhsan Ketin'in keşfettiği Kuzey Anadolu Fayı'nın yaşının Miyosen'in belli bir döneminden genç olması gerektiğini göstererek ilk kez bu önemli yapıya bir yaş vermiştir.
- Kaynaklar:
Sırrı Erinç-TÜBİTAK-Bilim ve Teknik Dergisi
Modern Türk Yerbilimlerinin Kurucularından Prof. Dr. Sırrı Erinç Vefat Etti-Prof. Dr. A. M. Celal Şengör
Aykut Barka
- İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü'nden 1974'de mezun olan Barka, aynı bölümde yüksek lisans yaptı.
- 1974-1976 yılları arasında Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü'nde (MTA) jeoloji yüksek mühendisi olarak çalışan Aykut Barka, doktorasını ise İngiltere'de Bristol Üniversitesi'nden 1981'de aldı.
- 1981-1985'te MTA'da teknik uzman olarak görev yapan Barka, 1985'te Bristol Üniversitesi'nde, 1986-1990 yılları arasında da Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) ile California Teknoloji Üniversitesi'nde ziyaretçi bilim adamı olarak bulundu.
- Aykut Barka, 1990 yılında Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü'nde, 1992'de İstanbul Teknik Üniversitesi Maden Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Genel Jeoloji Anabilim Dalı'nda öğretim üyesi olarak görev yaptı.
- TÜBİTAK, MAM, Yer Bilimleri Araştırma Enstitüsü ve BÜ Kandilli Rasathanesi Deprem Araştırma Enstitüsü'de de danışmanlık yapan Prof. Dr. Aykut Barka, Türkiye'de yerbilimlerini kuran ve Kuzey Anadolu Fay Hattı'nı (KAF) bulan Prof. Dr. İhsan Ketin'den sonra, KAF konusunda en çok çalışan bilim adamıydı. Prof. Dr. Aykut Barka, KAF ile ilgili araştırmalarıyla yer bilimleri konusunda uluslararası bir üne sahip oldu.
- Kaynaklar:
Kaynaklar
Dott, R. H. Jr., and D. R. Prothero, Evolution of the Earth, New York: McGraw-Hill, Inc., 569 pp., 1994.Gohau, Gabriel, A History of Geology, New Brunswick, NJ: Rutgers University Press, 259 pp., 1990.
Hallam, A., Great Geological Controversies, Oxford, UK: Oxford University Press, 244 pp., 1983.
Rudwick, M. J. S., The Great Devonian Controversy, Chicago: University of Chicago Press, 494 pp., 1985.
.jpg)